فرومد شاهرود

فرومد، یکی از روستاهای شهرستان میامی در استان سمنان ایران است.

این روستا مرکز دهستان فرومد در شهرستان میامی است. فرومد در ۱۸۰ کیلومتری شرق شاهرود در مسیر جادهٔ شاهرود – سبزوار و در دامنه غربی کوه‌های جغتای (ارتفاعات منیدر) جای گرفته است. جمعیت روستای فرومد بر اساس نتایج سرشماری سال ۱۳۸۵، برابر با ۱،۹۵۹ نفر (۶۱۶ خانوار) بوده است[

فرومد به دلیل واقع‌شدن در مسیر جاده ابریشم از لحاظ تاریخی دارای اهمیت فراوانی است. فرومد زادگاه ابن یمین فریومدی یکی از شاعران معروف فارسی زبان است و آرامگاه این شاعر ایرانی در این روستا جای دارد. فرومد در یک ناحیه دره‌ای قرار دارد و بافت مسکونی آن متمرکز است.

گردشگری

جاذبه‌های تاریخی و گردشگری فرومد از این قرارند[۲]:

  • آرامگاه ابن یمین فریومدی
  • مسجد جامع فرومد (قرن هفتم هجری قمری)
  • آرامگاه شیخ حسن جوری (رهبر نهضت سربداران) در فیروزآباد فریومد
  • آرامگاه آخوند بزرگ در فیروزآباد فریومد( یکی از فرزندان وی بنام شیخ عبدالکریم کریمی که در خلیل آباد جوین می زیسته است نیز در منطقه جوین به آخوند بزرگ معروف بوده است)
  • سد خاکی شیخ حسن جوری (در 5 کیلومتری شمال روستا)
  • کاروانسرای شاه‌عباسی
  • تپه شهرستان
  • چنارهای ۵۰۰ ساله
  • آسیاب قدیمی
  • امامزاده سیداحمد
  • آبسرد کن های قدیمی
  • منطقه رویایی کلاته آقا
  • معادن کروم و معدن جدید میخچه
  • قلعه سردار خان
  • سید آباد، محمد آباد و حسین آباد
  • نام چند محله ی معروف فرومد:محله بالا – محله پایین- محله جنان – محله پشند – کوشک ،محله سران ،شاه نشین پی دروازه_قال پس پسو_سر حمام

سر پلی_گو کیال_سر سنگ_قال خیابون_باغچه میرزا_پی قلعه،محله باقالی زار ،

اقتصاد

اقتصاد فرومد مبتنی بر کشاورزی و دامداری است. محصولات عمده روستا شامل غلات، میوه و لبنیات است. ولی اصلی ترین محصول کشاورزی روستای فرومد فلفل است که بسیار مرغوب است .همچنین زنان روستا به تولید صنایع دستی به‌ویژه بافت کرباس و زیلو می‌پردازند. زمین‌های کشاورزی روستا از طریق سه رشته قنات آبیاری می‌شوند ، هم اکنون چند قنات در فرومد موجب رونق اقتصادی آن شده اما احتیاج به حمایت مسئولین جهت افزایش این روند دارد. اصلی ترین محصولات فرومد شامل روغن حیوانی (زرد)، کمه، کره ، پنیر ، کشک ، دوغ وفلفل می باشد .

 

آرامگاه ابن یمین فرومدی شاهرود

معرفی

آرامگاه یکی از شاعران برجسته‎‌ی قرن هشتم هجری‌ست که در روستای زیبا و تاریخی فرومد قرارگرفته است. تقریبا اکثر ایرانیان این شعر از ابن یمین را که به‌عنوان ضرب‌المثل نیز استفاده می‌شود، شنیده اند:

«آن‌کس که بداند و بداند که بداند اسب خرد از گنبد گردون بجهاند

آن‌کس که بداند و نداند که بداند آگاه نمایید که بس خفته نماند

آن‌کس که نداند و بداند که نداند لنگان خرک خویش به منزل برساند

آن‌کس که نداند و نداند که نداند در جهل مرکب ابدالدهر بماند».

‌فرومد علاوه بر این آرامگاه جاذبه‌های گردشگری دیگری نیز دارد که همگی نشانی از قدمت و اصالت بر پیشانی دارند. آثاری چون مسجد جامع، آرامگاه شیخ حسن جوری، سد خاکی، کاروانسرای شاه‌عباسی، چنارهای پانصدساله و … بخشی از این آثار است. فرومد جایی نزدیک مرز شهرستان شاهرود و سبزوار واقع‌شده است.

روستای فرومد به دلیل قدمت تاریخی و ویژگی‌های طبیعی، جاذبه‌های گردشگری بسیاری را در خود جای‌داده است.

از مهم‌ترین جاذبه‌های مهم این روستا می‌توان به مسجد جامع فرومد، آرامگاه ابن یمین فرومدی، آرامگاه شیخ حسن جوری، سد خاکی شیخ حسن جوری، زیارتگاه امامزاده سید احمد، کاروانسرای شاه‌عباسی، تپه‌ی شهرستان، چنارهای ۵۰۰ ساله، آسیاب قدیمی و حسینیه روستا اشاره کرد.مسجد جامع از آثار تاریخی روستای فرومد است که تاریخ بنای آن به قرن هشتم هجری قمری می‌رسد و ازنظر معماری واجد اهمیت هنری است.

آرامگاه شیخ حسن جوری (از رهبران قیام سربداران و از شاگردان شیخ خلیفه) در روستای کلاته میر علم فیروزآباد در نزدیک روستای فرومد واقع‌شده است. این آرامگاه از یک اتاق ۳×۴ متری و گنبد مدور تشکیل‌شده است و در قسمت شمالی شهر قدیمی جور قرار دارد. آرامگاه شیخ حسن جوری فاقد هرگونه پیرایه و تشریفات ظاهری است.

در حوالی آرامگاه شیخ حسن جوری، بازمانده‌های شهر قدیمی جور قرار دارد که آثار قلعه‌ها و برج و باروی موجود از عظمت گذشته آن شهر در ۷۰۰ سال پیش حکایت دارد.

فلفل، کنجد، ادویه و چند نوع نان مختلف و خاص، ازجمله سوغاتی‌های فرومد هستند.

همان حوالی

روستای کلاته‌سادات و آرامگاه شیخ حسن جوری، ذخیره‌ی زیست‌کره‌ی توران.

تاریخچه

آرامگاه ابن یمین که بزرگ‌ترین شاعر قطعه سرای ادبیات پارسی در قرن هشتم هجری است، در ابتدا ساختمانی از خاک و خشت و در شرف ویرانی بود اما بعدها در اثر پیگیری‌های عبدالرفیع حقیقت، ساختمانی قابل‌توجه و بسیار زیبا به شکل شش‌گوشه بنا شد.

زوایای زیبای این بنا همانند گل بازشده‌ای است که قبر شش‌گوشه داخل آن مانند پرچم گل است. اطراف آرامگاه ابن‌یمین فضای سبزی است که توسط نرده‌های حفاظ اطراف محصورشده است. سنگ‌قبر دارای شش ضلع کوچک است که روی آن نوشته‌شده: «آرامگاه امیر فخرالدین محمد ابن یمین الدین متخلص به ابن یمین. شاعری بوده است دانشمند. دوران زندگی را با کمال مناعت و وارستگی به پایان رسانده است. دیوان کامل او در جنگ سربداران از بین رفت و دیوان دیگری تنظیم کرد که به جای مانده است. سال تولدش برابر با 685 هجری قمری و سال وفاتش برابر است با 769 هجری قمری».

قطعه‌های ابن یمین به سبب برخورداری از اندرز، طعن و طنز رواج و شهرت بسیار یافت و بر زبان شعر دوستان جاری گشت و از این بابت میان شاعران معاصر خود یگانه گردید. این شاعر بزرگ در قصیده‌سرایی و مثنوی‌پردازی نیز توانا بود. وی در سال 769 هجری قمری از دنیا رفت.

کی برویم ؟

بهترین موقع سفر به فرومد، در فصل‌های بهار و تابستان و نیمه‌ی اول پاییز است.

 

چطور برویم

با خودروی شخصی: شاهرود در مسیر تهران – مشهد و در فاصله‌ی 400 کیلومتری از تهران قرار دارد. از شهر شاهرود که به سمت مشهد حرکت کنید، بعد از طی کردن حدود 150 کیلومتر، جاده‌ی روستای فرومد را در سمت چپ جاده خواهید دید. بعد با کمتر از 15 کیلومتر رانندگی به روستای فرومد و آرامگاه ابن یمین خواهید رسید.

با حمل‌ونقل عمومی: شاهرود هم از طریق خط راه‌آهن تهران مشهد در دسترس است و هم اینکه‌ فرودگاه‌ آن چند روز در هفته پرواز دارد که بلیط هواپیما را می توانید به صورت آنلاین بخرید. ترمینال‌های اتوبوس‌رانی نیز فعال هستند و تقریبا از اکثر شهرهای مهم و بزرگ مجاور هرروز اتوبوس‌هایی به سمت شاهرود حرکت می‌کنند. از شاهرود هم برای رفتن به فرومد باید به میدان امام رضا بروید، آن‌جا ماشین‌های زیادی هستند که شما را به فرومد خواهند برد.

 رستوران ها
در این روستا رستوران نیست اما کافه محلی در دسترس است غذا و نوشیدنی سرو می‌کند. در ضمن افراد بومی هم غذاهای محلی می‌فروشند.

هتل ها

اگر قصد شب‌مانی دارید، می‌توانید با اجاره‌ی یکی از خانه‌های محلی در یک خانه‌ی روستایی شبی به‌یادماندنی داشته باشید. در غیر این صورت باید به شاهرود برگردید.

مسجد تاریخی جامع فرومد شاهرود

مسجد جامع فرومد؛ اثری ماندگار با قدمت ۹۰۰ ساله

مسجد جامع فرومد، از عجایب هنری ایران با قدمتی نهصد ساله است که از بناهای ماندگار دوران خوارزمشاهی در ایران است.

مسجد جامع فرومد در جاده شاهرود به سبزوار و مشهد در روستای فرومد از توابع شهرستان میامی و ۱۰۰ کیلومتری شرق شهر میامی و ۱۶۵ کیلومتری شمال شرقی شاهرود واقع شده است.

مسجد جامع فرومد و آرامگاه «ابن یمین فریومدی» شاعر قرن هشتم هجری، در نیمه دوم قرن هفتم هجری به ویژه در اواخر تسلط ایلخانیان مغول (نیمه اول قرن هشتم) در روستای مذکور و آبادی‌های اطراف آن از نظر سیاسی دارای اهمیت زیادی بود و ایجاد نهضت سربداران، آبادانی این روستا را که تقریباً مرکز فعالیت آنان محسوب می‌شد بیش از پیش افزایش داد.

بنای مسجد جامع فرومد در مساحتی حدود ۸۲۰ متر مربع با نقشه دو ایوانی ساخته شده و متشکل از دو ایوان شمالی و جنوبی، دو ایوانچه در طرفین ایوان‌ها، شبستانی در ضلع شرقی ایوان جنوبی و احتمالاً شبستانی به قرینه آن در ضلع غربی، دو رشته رواق در طرفین صحن، اتاق گنبددار چهار گوش در ضلع غربی ایوان شمالی و سردری مزین، است.

شبستان غربی مسجد، کاملاً ویران شده و در بقایای ویرانه‌های آن آثاری از تزئینات دیده می‌شود، مسجد جامع فرومد از معدود مساجدی است که گچ‌بری، نقش‌ها و کاشی‌کاری ‌های زیبای قرون چهارم تا هفتم هجری در بنای آن به‌ کار رفته است و به همین دلیل در شمار آثار تاریخی مهم و کم‌نظیر ایران جای دارد.

این بنا که در فهرست آثار ملی نیز به ثبت رسیده، با وجود اینکه امروزه به صورت نیمه‌ ویرانه درآمده است، یکی از آثار ارزشمند دوره خوارزمشاهیان در ایران به‌شمار می‌رود.

این بنا دارای تزئینات معماری منحصر به فرد گچی و آجری با تلفیق کاشی فیروزه‌ای است، بنا بر برخی روایت‌ها، این مسجد بر آثار یک آتشکده بنا شده است.

بنای این مسجد که نخستین بنای تاریخی استان سمنان است، از عجایب هنری ایران بوده و در حدود نهصد سال قبل بنا شده است، دو ایوان بلند رو به روی هم در دو جهت شمالی و جنوبی ایستاده‌اند و بر دیوارها، طاق‌ها و سقف و پیشانی ایوان‌ها، نقوش اسلیمی، گیاهی و هندسی، آجرکاری‌ها، گچ‌بری‌ها، مقرنس‌ها یا گوشواره‌ها و کتیبه‌های قرآنی چشمان هر بیننده‌ای را حیران می‌کند.

سردر ورودی این مسجد، در ضلع شمالی بنای آن قرار گرفته و مزین به تزئینات غنی و زیبای آجرکاری، گچ‌بری و کتیبه‌هایی چند است، این سردر به صورت ایوانی با قوس شکسته است که در حاشیه داخلی آن، دو ستون نمای آجری اجرا شده است، این ستون‌ها در پایین روی سکوی طرفین سردر قرار گرفته و در بالا به سر ستون مکعب شکل پایان می‌پذیرد.

در طرفین این ستون‌نماها نیز تزئینات آجری تراش به شکل هشت ضلعی منتظم که در فضای خالی داخل شعاع‌های آنها سفال مهری با نقش گیاهی نشانده‌اند و گچبری‌هایی با نقوش هندسی وجود داشته که بخش اعظم آن فرو ریخته است.

ایوان بزرگ و جنوبی مسجد به عرض ۶۲/۶ و عمق ۲۵/۱۱ متر، از ایوان مقابل بزرگتر و مرتفع‌تر است.

درون ایوان جنوبی، محراب قرار دارد با گچ‌کاری‌های منقوش به طرح‌های گوناگون که هنوز رنگ فیروزه‌ای و آبی لاجوردی آن چشم را نوازش می‌کند.